AGIRITEGIA

Azken berrikuspena 19/01/2021

Nola sartu agiritegira?

Sarrera librea eta doakoa da. Agiritegiko dokumentuetara sartzeko bide ugari daude. Besteak beste, bide elektronikoa nabarmentzen da. Informazioa lortu nahi duten herritarrak, web-orriaren bidez sar daitezke, funtsak deskribatua eta digitalizatuta baitaude. Gainera, informazioa eta agiritegiko dokumentuak korreo–postaz eta posta elektronikoz, telefono bidez edo bertaratuta eska daitezke. Sartzeko bideak nahiz agiritegian zaindutako materialen erreprodukzioak Senatuko zerbitzu-gutunean daude deskribatuta.

Zein dokumentazio kontsulta dezaket agiritegian?

Agiritegiak funts historikoa, 1834tik 1923ra artekoa, eta gaur egungo funtsa, 1977an hasten dena, ditu. Nabarmentzekoa da, 1834tik 1923ra arteko epean, argitalpen ofizialen bilduma osoa eta pertsona ospetsuen eta senatarien espediente pertsonalak.

Web-orriaren bidez, parlamentuko jarduerarekin eta senatariekin lotutako agiritegiko funtsen zati handi bat kontsulta dezake herritarrek. Ikus-entzunezko material eta material fotografikoa gehituz joango da katalogazio-lanak aurrera egin ahala.

Iraganeko Senatuaren osaera kontsulta daiteke?

Bai. Web-orriaren bidez iraganeko legegintzaldietako Senatuaren eta haren organoen osaera kontsulta dezakezu. Informazio bi aldi handitan taldekatzen da, historikoa, 1834tik 1923ra artekoa eta, gaur egungoa, 1977an hasten dena.

Zer motako senatariak izan dira Espainiako historia konstituzionalean?

Pertsona ospetsu izendapena eman zitzaien Ganbera Altuko kideei Errege Estatutuan (1834-1836). Garai hartan, ganberari Pertsona Ospetsuen Estamentua zeritzon.

Erregeak bizi guztirako senatariak izendatzen zituen, hil arte karguan egoteko.

Berezko eskubidedun senatariak hainbat erakundek zehazten zituzten bere egoera pertsonal bereziko arrazoiengatik, koroaren nahia kontuan hartu gabe, errege-familiako kide jakin batzuk bezala, Espainiako handiak eta ejertzitoko, kleroko eta Estatuko erakundeetako goi-ordezkariak.

Izendatutako senatariak hainbat korporazio zibil, politiko eta erlijiosok aukeratzen zituzten, ganberan ordezka zitzaten.

Historian zehar senatari izan diren guztien informazioa lor daiteke?

Bai. Hainbat bide daude senatari izan diren pertsonei buruzko informazioa lortzeko. Hasierako orritik, “Senatariak” guneak, eta “Agiritegia. Senatua historian zehar” ataletik.

Halaber, orriko bilatzaileen bidez ere kontsulta daiteke.

Agiritegiak, gainera, kargua hartu ez zuten senatari guztien informazioa du, hau da, izendu edo aukeratu bai, baina kargua hartzeko gainerako baldintzak (onartuak ez izatea, hiltzea...) bete ez zituztenena.

Hauteskunde-emaitzak kontsulta daitezke?

Bai. Web-orrian, 1977tik aurrerako Senatuko hauteskundeen emaitza guztiei buruzko informazioa eskaintzen da.

Zer eskaintzen du “Liburutegia eta dokumentu-baliabideak” atalak?

Senatuak zaintzen dituen monografiek eta dokumentuek kultura-balio handiko bibliografia-ondarea osatzen dute, eta lan parlamentarioak gauzatzeko oinarri gisa balio dute. Liburutegiak paperean eta elektronikoki ditu liburuak bi funtsetan antolatuta, zaharrean eta modernoan; mapak, XIX. mendeko aldizkako argitalpenak, eskuizkribuak, partiturak, laminak eta grabatuak. Funts historikoa digitalizatzen ari da.

Bilatzaile orokorraren bidez egin daitezke baliabide horiek bilaketak, baita sarrera libreko bibliografiaren eta dokumentuen datu-baseetatik ere.

Senatuarekin lotutako gaiei buruzko bibliografiak eta txosten tematikoak, lege, monografia eta aldizkari hautaketa bat dutenak, autonomia, estatu eta Europa arloko planak eta estatistikak, etengabe eguneratuta daudenak eta Senatuko webgunearen bidez eskuragarri daudenak.

Senatuan, gainera, Europar Batasunari buruzko informazioak eta dokumentazioa dago. Europar Batzordearen lege-ekimenen eta txostenen (COM dokumentuak) datu-basea nabarmentzen da. Espainiako gobernuaren iritziekin eta lege-proiektu bakoitzaren izapidetze-egoerarekin osatzen da. Senatuak IPEX datu-basean parte hartzen du, parlamentu nazionalek euren gobernuei erkidegoko politikari buruz egiten dieten kontrolen kontsulta zentralizatua egiteko aukera eskaintzen duena.

Halaber, Senatuak bi datu-base ditu, herritarrek autonomia-legearen mailako arauak eta autonomia-parlamentuen jarduera ezagutzeko: CALEX (autonomia-erkidegoei buruzko datu-base juridikoa) eta APCA (autonomiako jarduera parlamentarioari buruzko datu-basea).

Bertaratuta kontsultatzeko, ikertzaile-txartela izan behar da.